| |
| Çocuk Emeğine Karşı Küresel Yürüyüş
Güney Asya Çocuk Emegi HaberleriEYLÜL - EKIM 2002 Cilt I, Sayi 1.
1. KÜRESEL KONULAR
2. ULUSAL BAŞLIKLAR
3. TARTIŞMA    EI, Çocuk Emeginin En Kötü Biçimleri Hakkindaki 182 No'lu ILO Sözlesmesinin Hizli Bir Sekilde Onaylanmasini Destekliyor 4. ÇOCUK EMEĞI: OLGULAR 1. KÜRESEL KONULARTarimda Çocuk Emegi Dünya üzerinde çocuk emegine maruz kalan yaklasik 250 milyon çocugun büyük çogunlugu (% 70'i ya da 170 milyon kadari) tarim sektöründe yer almaktadir. Çocuk tarim isçileri, genellikle yanip kavrulduklari bir sicagin altinda yükte agir ürünleri tasiyarak uzun saatler boyunca çalismaktadirlar. Bu çocuklar, öte yandan, zehirleyici böcek ilaçlarina maruz kalmakta ve keskin biçaklardan ve diger tehlikeli araç-gereçlerden kaynaklanan yüksek orandaki kazalarin sikintisini çekmektedirler. Isleri zorlu ve agirdir; ayni zamanda çocuklarin saglik, egitim ve tehlikeli ve "istismar ölçüsüne varan islere karsi korunma haklari" çignenmektedir. Uluslararasi Çalisma Örgütü'nün (ILO) son raporuna göre, tarim sektöründe çalisan çocuklarin sayisi, fabrika islerinde (konfeksiyon, hali dokuma, futbol toplu dikimi, vb.) çalisanlarin yaklasik 10 katidir. Ancak, çocuklarin sayisindaki fazlaliga ve islerinin zorlu dogasina ragmen, tarim sektöründe çalisan çocuklar, ihraç ürünlerinin üretiminde çalisan ve ticari cinsel sömürüye sunuk (maruz) kalan çocuklarla kiyaslandiginda çok az dikkate alinmaktadir. Human Rights Watch'in Misir, Hindistan, Ekvator ve ABD'de yürüttügü arastirmalara göre, tarim sektöründe çalisan çocuklar gündelik isler temelinde tehlikeye atilmakta ve kötüye kullanilmaktadir. Human Rights Watch bildirmistir ki, bu dört ülkede çok keskin farklar olsa da, çocuk tarim isçilerinin karsilastigi risklerin ve istismarlarin çogunda çarpici derecede benzerlikler bulunmaktadir. Misir'da Human Rights Watch pamuk sanayiini incelemeye almistir. Pamuk, Misir'in pesin parayla satilan en önemli ürünüdür ve bu sektörde her yil bir milyondan fazla çocuk, pamuk bitkisinden elleriyle bitkilere zarar veren böcekleri ayiklamaktadir. Örgütün incelemelerine göre, yaklasik olarak 600.000 çocugun kirsal kesimde çalistigi Ekvator'da, çocuklar muz tarlalarinda ve büyük mezbahalarda çalismaktadir. Human Rights Watch, ABD'de, büyük ölçekli ticari tarlalarda, ekim islerinde, yabani otlarin ayiklanmasinda, elma, pamuk, kantalup kavunu, marul, kuskonmaz, karpuz, kirmizibiber ve diger bitkilerin toplanmasinda kiralik isçi olarak çalisan yaklasik 300.000 çocugu incelemistir. Hindistan'da yaklasik 15 milyon kadar borçlu esaret altinda bulunan çocuk mevcuttur; bunlarin çogunlugu Dalit (dokunulmazlar) kastina ya da daha düsük kastlara mensuptur. Ve bu çocuklarin yarisindan çogu, borçlu esir olarak çalisan çocuklarin % 87 kadari, tarim islerinde, bitkilerin bakiminda, sigirlarin güdülmesinde ve "efendi"leri için yürüttükleri diger islerde çalismaktadirlar. [Kaynak: www.hrw.org] 2. ULUSAL BAŞLIKLARNEPAL Savastaki Çocuklar Hakkinda Bir Kitap Piyasaya Çikti
Nepal'deki Çocuk Isçiler Ilgilileri Merkezi (CWIN) baskani Gauri Pradhan, halen sürmekte olan silahli çatismada çocuklarin durumuyla ilgili olarak, 9 Ekim 2002 tarihinde "Yuddhako Bhumarima Balbalikaharu" isimli kitabi yayimladi.
[Kaynak: The Kathmandu Post, 10 Ekim 2002] Baris Kampanyasi Için Çocuklarin Imza Toplamasi Tamamlandi
38. Ulusal Çocuk Günü kapsaminda, CWIN, Milijuli Nepal ve Bal Chetana Samuha (Çocuk Bilinçliligi Grubu)'nin baris için ortaklasa düzenledigi, "Çocuklarin Imza Toplama Kampanyasi" 26 Eylül 2002 tarihinde sona erdi. Katmandu, Lalitpur Bhaktapur, Nuwakot, Kavre Sindhupalchowk ve Kaski bölgelerinden sokak çocuklarinin, çesitli kurumlarin ve örgütlerin, ve okul çocuklarinin katilimiyla gerçeklesen kampanyada toplam 100.000 imza toplandi.
[Kaynak: The Rising Nepal, 27 Eylül 2002] Basbakan Çocuklari Kurtariyor
Nepal basbakani Sher Bahadur Deuba, siddetten etkilenen çocuklari kurtarma ve onlara rehabilitasyon olanaklari saglamaya öncelik verme konusundaki kesin kararini bugün açikladi. Basbakan, kendisine bir memorandumla birlikte 10 milyon imza sunan CWIN üyelerinin bu konudaki kuskularini gidermeye çalisti.
[Kaynak: The Kathmandu Post, 25 Eylül 2002] BURMA Burma: Dünyanin En Fazla Sayida Çocuk Asker Bulunan Ülkesi Burma, dünyada en fazla sayida çocuk askeri olan ülke konumundadir ve bu sayi gün geçtikçe artmaktadir. Silahli muhalif gruplarda da çocuk asker bulunmakla birlikte, Burma'daki çocuk askerlerin önemli bir çogunlugu 11 yasindaki çocuklari zorla askere alan ulusal orduda bulunmaktadir. Burma ordusu 1988'den beri iki katina çikmistir, ve yaklasik 350.000 askeriyle Güneydogu Asya'daki en büyük ordulardan biridir. Human Rights Watch'in eski askerlerle yaptigi mülakatlarda anlatilanlara göre, bu askerler arasinda aktif görev yapan askerlerin % 20'sini 18 yasin altindaki çocuklar olusturmaktadir. "Silahimin Uzunlugu Benim Boyum Kadar: Burma'daki Çocuk Askerler" baslikli 220 sayfalik rapor, Burma'daki çocuk askerler konusunda bugüne kadar yapilan en genis kapsamli arastirmadir. Üç düzineden fazla çocuk askerle (eski ya da halihazirda çocuk asker) yapilan mülakatlara dayanan rapor, Burma ulusal ordusu disinda, 19 farkli silahli muhalif grupta çocuk askerliginin durumunu incelemistir. Burma ordusu, eger orduya girmeyi reddederlerse hapse atilacaklari tehdidiyle, oglan çocuklarini, otobüs duraklarinda, marketlerde ve diger kamusal alanlarda alikoymaktadir. Bu çocuklara, aileleri ile iletisim kurmalari için hiçbir olanak saglanmamakta, çocuklar silah talimi gördükleri kamplara yollanmakta ve buralarda, düzenli olarak dayak yiyip, kaçmaya çalistiklari takdirde de vahsice cezalandirilmaktadirlar. Askere alindiklarinda, 12 yas civarindaki çocuklar bile muhalif gruplarla savasa girmektedirler. Bu çocuklar, köylerden borçlu esir toplamak da dahil olmak üzere sivillere karsi çesitli insan haklari çignemeye zorlanmakta, köyleri yakmakta ve infazlar yürütmektedirler. Belirtildigine göre, Burma ordusundaki çocuklarin gerçek sayisini tahmin etmek oldukça güçtür. Ama görünüse göre, yeni askere alinan çocuklarin büyük bir çogunlugu zorla alinmistir ve 18 yasinin altindaki çocuk askerlerin sayisi yaklasik 70.000 kadardir. [Kaynak: www.hrw.org] SRI LANKA Haklarin Korunmasi Sri Lanka Barisi Için Anahtar
Human Rights Watch'in bugün bildirdigine göre, gerek Sri Lanka Hükümeti'nce gerekse Tamil Eelam'in Özgürlük Kaplanlari (LTTE)'nca gerçeklesen insan haklari ihlalleri çatismayi ateslemistir ve baris sürecinde bunun mutlaka altinin çizilmesi gereklidir. Bölgede yaklasik 20 yildir süren siddetli çatismanin sona ermesi için adadaki siyasi kontrolün insan haklari koruyuculari tarafindan saglanmasi konusunda, her iki taraf da görüs birligi olmalidir. Sürekli ertelense de, yüz yüze görüsmelerin en erken Temmuz ayinda ve Tayland'da gerçeklesmesi beklenmektedir. PAKİSTAN Pakistan'da Borçlu Esaret Geçtigimiz yillarda, Anti-Slavery International, Pakistan'da hali dokuma sanayisinde ve tugla ocaklarinda borçlu esir olarak çalisan çocuklarin durumlarini gün isigina çikarmisti. Ancak, bu durum sadece sanayi sektöründe olmamakla birlikte, Pakistan'da borçlu esir kullanimi asil kirsal kesimlerde köklesmis durumdadir. Güneydogu Pakistan'da bulunan Sindh Bölgesi'ndeki tarlalarda borçlu esir olarak çalisan binlerce çocuk bulunmaktadir. Öte yandan, göreve basladiktan yillar sonra bile, Pakistan Müslüman Birligi Hükümeti köle konumunda çalisan bir sürü çocugun sayisini azaltmak için bir sey yapmis degildir. Pakistan'daki çocuklarin çogu farkli etnik azinliklara mensuptur; bunlar, sosyal statüsü çok düsük olup ayirimciliga sunuk (maruz) kalan Hindistan'in eski çoban kabile topluluklaridir. Bu ailelerin tümü, arazi sahiplerinden yüksek faizlerle aldiklari paralari geri ödeyebilmek için kusaklar boyu, sahipleri için çalismaya zorlanmaktadirlar. Hiçbir ücret almadan çalisan bu isçilerin ilaç almalarinin ya da diger gündelik gereksinmelerini karsilamasinin tek yolu arazi sahibine daha çok borçlanmaktir. Okur-yazar olmayan bu isçilerin durumu arazi sahibinin (zamindarlar) insafina kalmistir. Zamindarlar, kendi topraklarinda devamli bedava isçi saglamayi garantilemek için, isçilerin borçlariyla, hilekarca ve bir daha ödenmemecesine oynamaktadirlar. Topragi üzerinde daha fazla isçiye gereksinim duydugu takdirde, zamindarlar diger arazilerindeki isçileri gereken yere yerlestirmektedirler. Paraya gereksinmeleri oldugu zaman da, bu isçileri satmakta ya da baska bir efendiye devretmektedirler. Böylelikle, sistem, uygulamada, kölelige dönüsmektedir. [Kaynak: http://www.charitynet.org/~asi; antislavery@gn.apc.org] 3. TARTIŞMA EI, Çocuk Emeginin En Kötü Biçimleri Hakkindaki 182 No'lu ILO Sözlesmesinin Hizli Bir Sekilde Onaylanmasini Destekliyor ILO'nun Çocuk Emeginin En Kötü Biçimlerinin Sona Erdirilmesi Sözlesmesi, 19 Kasim 2000 tarihinde, resmi imza atan taraf olarak katilim saglayan kurumlarin 175 üyesinin yaklasik % 25'iyle yürürlüge girdi. Bugün sözlesme yürürlüktedir, ve imza atan devletler kölelik, borçlu esaret, fuhus, pornografi ve çocuk emeginin diger en kötü biçimlerini yasaklamak ve sona erdirmek amaciyla acil ve etkili eylemler gerçeklestirmek mecburiyetindedir. Sözlesmeyi henüz onaylamamis olan ILO üyeleri, politikalarini çocuk emeginin en etkili sekilde sona erdirilmesi yönünde düzenlemek zorundadir. ILO'nun tüm üyeleri, ayni zamanda, hem çocuk emegi hem de çocuk emeginin en kötü biçimleri ile ilgili olarak gerçeklestirdikleri faaliyetleri ILO'ya yillik olarak bildirmek konusunda yasal bir yükümlülük içerisindedir. Haziran 1999 tarihinde benimsendiginden bu yana, 182 No'lu Sözlesme'yi yaklasik 49 ülke onaylamistir. [Kaynak: www.ei-ie.org/action/english/Childlabour/etrchildlabor.htm] 4. OLGULAR VE DEGERLERGlobal Veriler Toplam Çocuk Emegi Dünya Genelinden Istatistikler
Fişek Enstitüsü Çalışan Çocuklar Bilim ve Eylem Merkezi Vakfı |